Tarsus İlçesi ile özdeşleşen Şahmeran efsanesi
Keywords:
Tarsus, Şahmeran, Şahmeran Efsanesi, Camsab, Lokman HekimAbstract
Geçmişten günümüze kadar birçok özelliği, kültürü, inancı, efsaneyi, tarihi içinde barındıran Mersin’in Tarsus ilçesi bugün bile birçok mitolojik değeri kendi özünde harmanlayarak yoğurmuş ve günümüzde de kendine has bu eşsiz güzellikteki yöre kültürünü yaşatmaya devam etmiştir. Yöre halkı için büyük öneme sahip olan bereketli toprakları, kültürleri, inançları, yörenin kendine has eşsiz tarihi dokusu ve güzellikleri yanında bugün bile dilden dile yaşatılan efsaneleri büyük önem arz etmektedir. Tarsus’un en çok dile getirilen efsanesi tarihi bir mit karakteri haline gelmiş olan Şahmeran efsanesidir. Şahmeran efsanesi kimi zaman bilgeliğin sembolü olurken kimi zaman da şifanın sembolü olmuştur. Bazı anlatılarda Şahmeran’ın Camsab’a olan merhameti ön plana çıkarılıp açgözlü vezirin iktidar hırsına nasıl kurban gittiği anlatılırken, kimi anlatılarda Şahmeran ve Lokman Hekim’in karşılıklı güven ve merhameti anlatılmaktadır. Tüm anlatımlarda canlılara duyulan merhamet unsurunun bilgeliğe açılan bir kapıyı sembolize eder. Tarsus ilçesi Şahmeran efsanesiyle bütünleşerek bu efsaneyi adeta yaşatmaya devam etmektedir.
References
Bilgili, A.S. (2001). Osmanlı Döneminde Tarsus Sancağı ve Tarsus Türkmenleri (Sosyo-Ekonomik Tarih), Ankara: KB Yayınları.
Çıblak, N. (2007). “Tarsus Kültürünün Tanımında Şahmeran Efsanelerinin Önemi”, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt 16 (1), s.185-196.
Çıplak, M. N. (2003). İçel Tarihi (Tarihî Turistik Zenginlikleriyle), Mersin: Selim Ofset Matbaacılık.
Çoruhlu, Y. (2011). Türk Mitolojisinin Ana Hatları, İstanbul: Kabalcı Yayınevi.
Demir, H. (2013). “Modern Zamanlarda Bir Ashâb-ı Kehf Yorumu: Ayışığı Sofrası”, Turkish Studies - International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, (8/1), s.1229-1237.
Derleme Sözlüğü (1993). C.10, Ankara: TDK Yayınları.
Doğanay, E. (2012). Düş ya da Gerçek Şah-ı Maran, İstanbul: Küçükçekmece Belediyesi Yayınları.
Erkan, M. (1993). “Câmasbnâne”, DİA, C.7, Ankara: TDV Yayınları, s.43-45.
Gedik, S. (2020). “İnanç Dünyasında Yılanın Ele Alınışı”, İnsan ve Sosyal Bilimler Dergisi, 3 (1), s.420-430.
Sökmen, S.-Balkanal, Z. (2018). “Anadolu’da Önemli Bir Simge Olan Şahmeran’ın Halk İnanışlarındaki Yeri”, Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt: 8 (15), s.281-296.
Yılar, Ö. (2016). Yemliha’dan Camasbnâme’ye Lokman Hekim’den Günümüze Şahmaran, Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
Yıldırım, N. (2008). Fars Mitolojisi Sözlüğü, İstanbul: Kabalcı Yayınevi.


